KhuonKho.comKhuôn Khổ
Mẫu SOP an toàn và xử lý sự cố

Khách say gây rối ở quán ăn, quán nhậu: mẫu quy trình giữ an toàn không dùng vũ lực

Mẫu SOP khi khách say gây rối ở quán: ngừng phục vụ rượu bia, một người nói chuyện, tách khách khác ra, không động tay, khi nào gọi 113 và cách ghi sự cố.

Outdoor seating of a grilled food eatery in Ho Chi Minh City at night, waiter seen from behind calmly clearing empty bottles from a plastic table, warm street lighting

Khi khách say bắt đầu gây rối ở quán, quy trình đúng là: ngừng phục vụ thêm rượu bia cho bàn đó, chỉ một người — thường là quản lý ca — ra nói chuyện bằng giọng bình tĩnh, giữ khoảng cách, tách khách khác và nhân viên khỏi vùng căng thẳng, không động tay, và gọi 113 ngay khi có đe doạ, đánh nhau hay vũ khí. Mục tiêu là mọi người về nhà an toàn, không phải thắng một cuộc cãi.

Đây là mẫu SOP tham khảo — chỉnh theo cơ sở của bạn — cho quán ăn, quán nhậu, quán nướng, quán bia vỉa hè. Mẫu không dạy kỹ thuật khống chế người và khuyên rõ: nhân viên quán không dùng vũ lực. Phần xử lý hành vi vi phạm pháp luật là của cơ quan công an.

Phạm vi và nguyên tắc: quán không phải là nơi phân xử

Quán có bán rượu bia sớm muộn sẽ gặp khách quá chén. Phần lớn chỉ nói to, hát lớn, lặp lại một câu chuyện; một số ít trở nên gây gổ với bàn bên, với nhân viên, đập vỡ đồ, hoặc định lái xe về. SOP này bao phủ những tình huống từ khi khách bắt đầu ảnh hưởng tới người khác cho tới khi họ rời quán hoặc có công an tới.

Nguyên tắc đầu tiên viết lên đầu SOP: an toàn của nhân viên và khách khác đứng trước doanh thu, trước cả việc thu đủ tiền bàn đó. Nguyên tắc thứ hai: nhân viên quán không xô đẩy, giữ người, khoá cửa không cho khách ra, giữ tài sản của khách để đòi tiền. Những hành vi này có thể biến nhân viên thành người vi phạm, và làm tình hình nóng hơn. Nguyên tắc thứ ba: bất kỳ nhân viên nào thấy nguy hiểm đều được gọi 113, không chờ chủ quán đồng ý.

Ngoài ra, quy định về bán rượu bia, giờ bán, đối tượng không được bán (như người chưa đủ tuổi) có thể thay đổi; bạn tra quy định hiện hành và đưa vào SOP phục vụ đồ uống của quán, không dựa vào thói quen.

Ba mức độ và việc làm tương ứng

Chia tình huống thành mức giúp nhân viên biết mình đang ở đâu và nên làm gì, thay vì phản ứng theo cảm xúc. Bảng dưới là mẫu tham khảo.

MứcDấu hiệuViệc làmAi làm
Xanh: say nhưng chưa phiền aiNói to, cười lớn, gọi thêm liên tụcPhục vụ chậm lại, mời nước lọc, đồ ăn; không mời thêm rượu biaNhân viên phục vụ bàn đó
Vàng: ảnh hưởng người khácChửi thề lớn, trêu chọc bàn bên, làm khó nhân viên, đập bànNgừng phục vụ rượu bia; quản lý ra nói chuyện riêng; đổi chỗ khách bàn bên nếu họ muốnQuản lý ca
Đỏ: đe doạ an toànĐe doạ đánh, xô đẩy, ném đồ, cầm vật nguy hiểm, đánh nhauĐưa nhân viên và khách khác tránh xa; gọi 113 ngay; không can thiệp bằng tayQuản lý ca, bất kỳ ai gọi 113

Đi từ xanh lên đỏ có khi chỉ trong vài phút. SOP vì vậy khuyến khích xử lý từ mức xanh: chậm phục vụ, mời đồ ăn, nước lọc. Một bàn được kéo chậm lại từ sớm hiếm khi lên tới mức đỏ.

Cách nói chuyện với khách đang say

Phần này là nguyên tắc giảm căng thẳng thường được dạy cho nghề phục vụ và bảo vệ; kỹ năng thật cần tập qua tình huống mẫu với người có kinh nghiệm.

  1. Chỉ một người nói. Những nhân viên khác lùi lại, không đứng vây quanh, vì đông người làm khách thấy bị dồn ép.
  2. Đứng lệch sang một bên, cách một khoảng hơn một sải tay, tay để thả lỏng, thấy rõ; không chạm vào khách.
  3. Gọi khách bằng cách xưng hô lịch sự, giọng thấp và chậm hơn giọng khách; không nói ngang, không cười cợt, không tranh luận ai đúng.
  4. Nói điều quán làm, không nói điều khách sai: "Tối nay quán xin phép dừng phục vụ bia cho bàn mình, quán mời anh chị thêm nước và trái cây", thay cho "Anh say rồi".
  5. Đưa ra lựa chọn dễ chấp nhận: gọi người nhà đón, gọi xe về, ngồi nghỉ ở chỗ thoáng. Người say dễ đồng ý khi thấy mình được chọn.
  6. Nếu khách đòi lái xe về khi rõ ràng say, khuyên gọi người nhà hoặc xe; không giành chìa khoá bằng tay. Nếu khách vẫn cố lái và có nguy hiểm cho người khác, cân nhắc báo 113.
  7. Khi khách bắt đầu đe doạ hay có vật nguy hiểm: ngừng nói chuyện, lùi ra, chuyển sang mức đỏ.

Câu mẫu trên chỉ là gợi ý. Mỗi quán nên tự viết hai ba câu theo giọng của mình, cho nhân viên đọc to vài lần lúc rảnh để khi cần, câu nói tự bật ra thay vì cảm xúc.

Bảo vệ khách khác và nhân viên

Đổi chỗ, không đuổi. Khách bàn bên bị làm phiền được mời sang bàn khác, vào phía trong, hoặc tạm ngưng tính thời gian nếu quán tính giờ. Không yêu cầu họ nhịn hay "thông cảm cho người say".

Rút nhân viên nữ, nhân viên trẻ khỏi bàn gây rối. Nếu khách say trêu chọc, sàm sỡ nhân viên, quản lý ngay lập tức thay người phục vụ bàn đó và ghi sự việc. Nhân viên có quyền từ chối phục vụ bàn đang quấy rối mình.

Cất bớt vật có thể thành vũ khí. Chai thuỷ tinh rỗng, dao cắt đồ nướng, que xiên trên bàn đó được dọn đi sớm, một cách bình thường như đang dọn bàn.

Giữ lối ra thông thoáng. Khách muốn rời quán thì để họ rời. Không chặn cửa để đòi tiền; ghi lại sự việc và báo công an nếu cần thiết.

Phòng từ đầu: bố trí quán và thói quen phục vụ

Nhiều tình huống khách say gây rối có thể giảm ngay từ cách quán vận hành. Bàn kê quá sát khiến khách bàn này chạm vai khách bàn kia, va chạm nhỏ dễ thành cãi vã. Lối đi giữa các dãy bàn rộng đủ cho nhân viên bưng khay đi qua và cho một người rời đi mà không phải chen. Khu vực ngồi ngoài vỉa hè nên có ánh sáng đủ, vì chỗ tối làm người say liều hơn và làm camera không nhìn rõ.

Trong phục vụ, quán có thể áp dụng vài thói quen: mời đồ ăn kèm khi bàn gọi nhiều bia, có nước lọc sẵn trên bàn, nhân viên ghi nhận bàn nào gọi thêm liên tục để báo quản lý ca, không tổ chức khuyến mãi kiểu uống càng nhiều càng được tặng. Nhân viên phục vụ bàn nào cũng nên được quyền báo "bàn số mấy đang lên mức vàng" bằng một ám hiệu đơn giản mà khách không để ý.

Cuối cùng, ghi giờ ngừng phục vụ rượu bia trước giờ đóng quán một khoảng, theo quy định hiện hành và theo thực tế khu phố, để khách có thời gian ăn uống nốt, thanh toán và ra về trong trạng thái tỉnh táo hơn.

Lỗi hay gặp và cách sửa trong SOP

Nhiều nhân viên cùng ra nói. Mỗi người một câu làm khách thấy bị bao vây và càng phản ứng. Sửa: SOP ghi chỉ quản lý ca nói, những người khác làm việc khác — dọn bàn bên, đưa khách khác sang chỗ mới.

Đáp trả lời xúc phạm. Nhân viên trẻ bị chửi dễ cãi lại. Cho phép họ rời bàn ngay và báo quản lý, không cần chịu đựng; người thay họ là quản lý.

Vẫn mang bia ra vì khách "quen". Khách quen say vẫn là khách say. Quyết định ngừng phục vụ do quản lý ca đưa ra và mọi nhân viên làm theo, không ngoại lệ.

Chờ quá lâu mới gọi 113. Sợ mất khách, sợ phiền hàng xóm, sợ rắc rối giấy tờ. Ngưỡng gọi được ghi rõ ở mức đỏ; ai thấy ngưỡng đó là gọi. Chủ quán nên nói thẳng với cả nhóm trong buổi đào tạo rằng không ai bị trách vì gọi 113 đúng ngưỡng, kể cả khi sau đó sự việc tự lắng xuống.

Khi gọi 113: nói gì và làm gì trong lúc chờ

Quyết định gọi 113 không cần chờ chủ quán. Khi gọi, người gọi nói đủ các ý sau, ngắn gọn:

  • Địa chỉ quán, mốc dễ tìm, tên quán.
  • Chuyện gì đang xảy ra: đánh nhau, đe doạ, đập phá, có vũ khí hay không.
  • Số người liên quan, có ai bị thương không; nếu có người bị thương, gọi thêm 115.
  • Khách gây rối còn ở trong quán hay đã đi, đi hướng nào, đi bằng gì nếu thấy.
  • Trong lúc chờ: đưa khách khác, nhân viên ra xa khu vực căng thẳng; không ai lao vào can.
  • Camera: không tắt, không xoá; người quản lý đầu ghi chuẩn bị trích xuất khi công an yêu cầu.
  • Khi công an tới: chỉ một người trình bày; những người chứng kiến ở lại nếu được yêu cầu.

Gọi 113 không phải là "làm lớn chuyện". Đó là chuyển việc cho người có thẩm quyền và được huấn luyện. Quán có một nhân viên bị thương vì cố tự giải quyết thì thiệt hại lớn hơn nhiều so với một buổi tối mất vài bàn.

Ghi sự cố và rút kinh nghiệm sau mỗi lần

Ngay trong đêm hoặc sáng hôm sau, quản lý ca ghi vào sổ: giờ bắt đầu, bàn nào, dấu hiệu gì, đã làm gì ở từng mức, ai gọi 113 và lúc mấy giờ, ai bị ảnh hưởng, thiệt hại tài sản, khoản chưa thanh toán. Ghi bằng giọng mô tả, không thêm nhận xét về tính cách khách. Thông tin cá nhân của khách chỉ ghi những gì đã có trong hoá đơn hoặc do công an cung cấp, và cất sổ ở nơi chỉ quản lý được xem.

Trong buổi họp ngắn đầu ca hôm sau, cả nhóm trả lời: có dấu hiệu nào ở mức xanh mà ta bỏ qua không, ai đã làm đúng việc, có chỗ nào trong quán làm tình hình khó hơn (bàn quá sát nhau, lối ra bị chắn). Khen người đã gọi 113 đúng lúc. Chỉnh SOP và câu nói mẫu nếu thấy cần.

Với khách quen thường xuyên say gây rối, chủ quán có thể quyết định từ chối phục vụ ở những lần sau; cách nói và cách làm nên lịch sự, nhất quán, không bêu tên trên mạng. Nếu khách gây thiệt hại tài sản, việc đòi bồi thường nên làm qua kênh chính thức, có thể hỏi luật sư; nhân viên ca không tự giải quyết tại chỗ.

Câu hỏi thường gặp

Khách say không chịu trả tiền rồi bỏ đi thì sao?

Không chặn, không giữ người, không giữ xe hay điện thoại của khách. Ghi lại thời gian, số tiền, đặc điểm, đoạn camera; báo công an nếu chủ quán muốn trình báo. An toàn của nhân viên đứng trước khoản tiền một bàn.

Có được từ chối bán thêm rượu bia cho khách đã say không?

Quán có quyền ngừng phục vụ để giữ an toàn và trật tự, và nhiều quy định hiện hành cũng hướng tới hạn chế bán cho người đã say. Bạn tra văn bản hiện hành về rượu bia để ghi đúng vào SOP. Cách nói lịch sự, không xúc phạm.

Nhân viên nam có nên đứng ra giữ khách đang đánh nhau không?

Không. Can bằng tay dễ khiến chính người can bị thương hoặc bị coi là một bên tham gia. Đưa mọi người ra xa, gọi 113, chờ công an. Đây là điều nên ghi rõ trong SOP và nói trong buổi đào tạo.

Có nên thuê bảo vệ riêng cho quán nhậu không?

Tuỳ quy mô và giờ mở cửa. Nếu thuê, nên thuê qua đơn vị dịch vụ bảo vệ có giấy phép theo quy định, thống nhất bằng văn bản rằng bảo vệ dùng cách giảm căng thẳng, không dùng vũ lực, và gọi 113 khi cần.

Khách say ngất hoặc nôn nhiều trong quán thì làm gì?

Đây là tình huống sức khoẻ. Không để họ nằm ngửa một mình, gọi người đi cùng, theo dõi hơi thở. Không tỉnh, khó thở, co giật thì gọi 115 ngay. Không tự cho uống thuốc giải rượu hay chất gì khác.

Có cần đào tạo nhân viên mới về SOP này không?

Cần, ngay trong tuần đầu, nhất là với quán bán rượu bia buổi tối. Cho nhân viên mới đọc ba mức độ, tập nói câu mẫu, chỉ rõ ai là người ra nói chuyện và ai được gọi 113. Người mới không bao giờ phải tự đối mặt bàn gây rối một mình.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138