KhuonKho.comKhuôn Khổ
Mẫu SOP an toàn và xử lý sự cố

Khách hoặc nhân viên bị thương tại cơ sở: mẫu quy trình gọi 115 và ghi nhận sự cố

Mẫu SOP khi có người bị thương ở cửa hàng, quán ăn, văn phòng: giữ hiện trường an toàn, gọi 115, ai ở cạnh người bị thương, ghi sổ và báo người nhà.

Wet tiled floor near the entrance of a small shop in Bac Ninh, staff member seen from behind placing a yellow caution cone, mop bucket aside, overcast daylight through glass door

Khi có khách hay nhân viên bị thương tại cơ sở, quy trình gồm bốn việc theo thứ tự: làm cho chỗ đó an toàn để không ai bị thương thêm, đánh giá nhanh có cần cấp cứu không và gọi 115 nếu cần, giao một người ở cạnh người bị thương cho tới khi có người có chuyên môn tới, rồi ghi sổ sự cố trong ngày. Phần sơ cứu chỉ do người đã được huấn luyện làm, trong phạm vi đã học.

Bài này là mẫu SOP tham khảo — chỉnh theo cơ sở của bạn — cho cửa hàng, quán ăn, văn phòng nhỏ. Mẫu không dạy kỹ thuật sơ cứu và không thay khoá học sơ cứu. Nó trả lời câu hỏi mà chủ cơ sở hay bỏ trống: ai làm gì, gọi ai, ghi gì, báo ai, để một sự cố nhỏ không thành chuyện lớn vì lúng túng.

Những tình huống mà SOP này bao phủ

Trước khi viết bước, hãy liệt kê tình huống hay gặp ở loại cơ sở của bạn. Danh sách dưới là gợi ý cho cửa hàng, quán ăn và văn phòng:

  • Khách trượt ngã trên sàn ướt, bậc thềm, cầu thang; trẻ nhỏ va vào cạnh bàn, kệ.
  • Nhân viên bếp đứt tay khi sơ chế, bỏng do dầu, nước sôi, hơi nóng từ nồi hấp hay máy pha cà phê.
  • Nhân viên kho bị hàng rơi trúng, đau lưng khi bê vác, kẹt tay ở cửa cuốn.
  • Khách hoặc nhân viên ngất, choáng, khó thở, có dấu hiệu bất thường về sức khoẻ không rõ nguyên nhân.
  • Khách có biểu hiện dị ứng sau khi ăn uống tại quán.
  • Người bị thương do xô xát (phần giữ an toàn khi có người gây rối có SOP riêng).

Danh sách này giúp bạn biết cần chuẩn bị gì: quán có nhiều trẻ nhỏ cần bọc cạnh bàn, bếp nhiều dầu cần hộp sơ cứu đặt gần bếp, văn phòng có người cao tuổi làm việc cần một người được học sơ cứu. Mỗi tình huống không cần một quy trình riêng; quy trình chung bên dưới dùng cho tất cả.

Các bước khi có người bị thương

Người phát hiện đầu tiên làm bước một và hai, đồng thời gọi to quản lý ca. Từ bước ba, quản lý ca điều phối.

  1. Làm an toàn hiện trường: tắt thiết bị gây thương tích (máy xay, bếp), dựng biển cảnh báo hoặc người đứng chắn quanh chỗ sàn ướt, mảnh kính vỡ. Không để mình thành người bị thương thứ hai.
  2. Hỏi người bị thương có tỉnh, trả lời được không. Không tự ý di chuyển người bị ngã mạnh, ngã từ trên cao, đau cổ, đau lưng, trừ khi chỗ đó đang nguy hiểm (lửa, khói, điện).
  3. Gọi 115 ngay nếu: người bất tỉnh, khó thở, chảy máu nhiều không cầm được, bỏng rộng, nghi chấn thương đầu, cổ, lưng, co giật, đau ngực, hay bất kỳ lúc nào bạn không chắc. Gọi rồi mà người đó tỉnh lại vẫn tốt hơn chờ.
  4. Khi gọi 115: nói rõ địa chỉ, mốc dễ tìm, tình trạng người bị thương, số người, và làm theo hướng dẫn của người trực qua điện thoại. Cử một người ra đầu ngõ đón xe.
  5. Người đã được huấn luyện sơ cứu làm sơ cứu ban đầu trong phạm vi đã học; người chưa học thì ở cạnh, trấn an, giữ ấm, không cho ăn uống gì nếu chưa rõ tình trạng.
  6. Giao một người ở cạnh người bị thương suốt thời gian chờ; những người khác tiếp tục phục vụ khách hoặc giữ trật tự, không vây quanh.
  7. Khi nhân viên y tế tới: kể ngắn gọn chuyện gì xảy ra, lúc nào, đã làm gì; đưa giấy tờ, đồ dùng của người bị thương đi cùng nếu họ đồng ý.
  8. Báo người nhà của nhân viên theo thông tin liên hệ khẩn cấp đã lưu; với khách, hỏi họ muốn báo ai.

Bước ba cố ý đặt ngưỡng thấp. Nhân viên không chuyên không nên phải tự cân nhắc người ngất kia có nặng không; nhiều tình trạng nguy hiểm trông bên ngoài rất nhẹ. Quyết định gọi 115 là của bất kỳ ai thấy cần, không phải chờ chủ cơ sở cho phép.

Mẫu sổ ghi sự cố: một trang cho mỗi lần

Sổ sự cố là phần bị bỏ qua nhiều nhất, nhưng lại cần nhất nếu sau này có trao đổi với người bị thương, gia đình họ, bên bảo hiểm hay cơ quan chức năng. Mẫu dưới đây ghi trong ngày, do quản lý ca điền.

MụcGhi gìVí dụ giả định
Thời gian, địa điểmNgày, giờ, khu vực cụ thể trong cơ sởThứ Bảy, khoảng 19 giờ, bậc thềm cửa chính
Người bị thươngKhách hay nhân viên; tên nếu họ đồng ý cung cấpKhách nữ, không để lại tên
Chuyện gì xảy raMô tả sự việc như đã thấy, không suy diễn lỗiTrượt chân khi bước xuống bậc thềm lúc trời mưa
Đã làm gìGọi 115 hay không, ai ở cạnh, sơ cứu gì, ai làmKhông gọi 115, khách tự đứng dậy, nhân viên đưa ghế ngồi nghỉ
Người chứng kiếnTên nhân viên có mặt; khách chứng kiến nếu họ đồng ýHai nhân viên phục vụ ca tối
Điều kiện hiện trườngSàn ướt, thiếu đèn, vật cản; có biển cảnh báo chưaBậc thềm ướt, chưa đặt thảm chống trơn
Việc khắc phụcĐã sửa ngay gì, cần sửa gì, ai chịu trách nhiệmĐặt thảm, thêm đèn bậc thềm; quản lý mua trong tuần

Ghi theo kiểu mô tả sự thật, không viết câu nhận lỗi hay đổ lỗi trong sổ. Phần trách nhiệm là chuyện được giải quyết sau, có khi cần hỏi luật sư hoặc bên bảo hiểm; sổ chỉ giữ đúng chuyện đã xảy ra. Thông tin cá nhân của người bị thương chỉ ghi khi họ đồng ý, và sổ cất ở nơi chỉ quản lý được xem.

Hộp sơ cứu và người được huấn luyện

Hộp sơ cứu đặt ở chỗ ai cũng lấy được. Không khoá, không để trong phòng chủ. Quán ăn nên đặt một hộp gần bếp; cửa hàng hai tầng đặt mỗi tầng một hộp. Danh mục đồ trong hộp nên theo khuyến cáo của đơn vị huấn luyện sơ cứu hoặc cơ quan y tế, không tự chế.

Có người kiểm hộp định kỳ. Đồ trong hộp bị dùng dần mà không ai bổ sung là chuyện rất thường. Giao một người kiểm mỗi tháng, ghi ngày kiểm lên thẻ dán nắp hộp, bổ sung thứ đã dùng, thay thứ hết hạn.

Ca nào cũng có người đã học sơ cứu. Chủ cơ sở có thể cho một hai nhân viên đi học khoá sơ cứu cơ bản do tổ chức có chuyên môn mở, xếp ca sao cho luôn có ít nhất một người. Tên những người này ghi trong SOP và dán cạnh hộp sơ cứu.

Không cho thuốc uống. Nhân viên không đưa thuốc cho khách hay đồng nghiệp bị thương hay đang mệt, kể cả thuốc giảm đau thông thường. Người bị thương có thuốc riêng của họ thì họ tự quyết; mọi chuyện khác để nhân viên y tế.

Lỗi hay gặp khi xử lý người bị thương

Đỡ người bị ngã dậy ngay. Phản xạ tử tế nhưng có thể làm nặng thêm chấn thương cổ, lưng, hông, nhất là với người cao tuổi. SOP ghi: hỏi trước, để người đó tự cử động thử, nghi chấn thương thì giữ nguyên tư thế và gọi 115.

Cả ca vây quanh, không ai gọi. Ai cũng nghĩ người khác đã gọi. Quản lý ca chỉ định đích danh: "Bạn A gọi 115, bạn B ra đầu ngõ đón xe". Gọi tên cụ thể làm việc được làm ngay.

Không nhớ địa chỉ chính xác khi gọi. Nhân viên mới, nhất là người ở nơi khác tới, thường chỉ biết tên quán. Địa chỉ đầy đủ, tên đường, mốc gần nhất in trên tờ số khẩn cấp ở quầy.

Dọn hiện trường trước khi ghi nhận. Lau sạch sàn rồi mới nhớ ra chưa ghi chỗ ướt rộng bao nhiêu, đã có biển cảnh báo hay chưa. Nếu an toàn, chụp ảnh hiện trường trước rồi mới dọn.

Nhân viên ca hứa bồi thường tại chỗ. Nói để khách yên lòng, nhưng tạo ra cam kết mà chủ cơ sở chưa biết. SOP ghi: hỏi thăm, giúp đỡ, cung cấp thông tin liên lạc của quản lý; mọi chuyện bồi thường để người được uỷ quyền trao đổi.

Phòng trước: những chỗ hay gây thương tích ở cơ sở nhỏ

Một quy trình xử lý người bị thương tốt luôn có phần phòng ngừa đi kèm, vì phần lớn tai nạn ở cửa hàng và quán ăn lặp lại ở cùng vài chỗ. Sàn ướt ở lối vào ngày mưa, bậc thềm thiếu đèn, cầu thang lên gác lửng dốc và hẹp, sàn bếp trơn mỡ, kệ hàng chất cao không chằng, cửa cuốn hạ xuống khi có người đứng dưới. Sau mỗi sự cố, dù nhỏ, hãy hỏi chỗ đó có thể sửa thế nào để không lặp lại.

Một số việc đơn giản thường được áp dụng: thảm chống trơn ở cửa vào mùa mưa, biển cảnh báo sàn ướt dựng ngay khi lau, dao để đúng giá, không để dao trong chậu rửa ngập nước, găng tay chống cắt cho người thái nhiều, tay cầm cách nhiệt ở khu nồi lớn, hàng nặng xếp ở tầng kệ thấp. Những việc này nên thành dòng trong bảng kiểm mở cửa và đóng cửa.

Với nhân viên, bị thương khi làm việc có thể liên quan tới quy định về an toàn, vệ sinh lao động và bảo hiểm. Mẫu SOP không đi vào phần này; bạn tra Bộ luật Lao động và văn bản hướng dẫn hiện hành, hoặc hỏi kế toán, cơ quan lao động địa phương để biết cơ sở phải ghi chép, báo cáo gì.

Sau sự cố: chăm sóc con người và cập nhật quy trình

Người chứng kiến sự cố, nhất là nhân viên trẻ, có thể bị sốc dù không bị thương. Quản lý nên hỏi han, cho người đó nghỉ một lúc nếu cần, và tránh bàn tán lỗi của ai trước mặt cả nhóm. Với nhân viên bị thương, giữ liên lạc, hỏi thăm, sắp xếp công việc phù hợp khi họ quay lại theo ý kiến của bác sĩ.

Với khách bị thương, ứng xử tử tế và thẳng thắn: hỏi thăm, cung cấp thông tin họ cần, không tranh cãi lỗi tại chỗ. Mọi trao đổi về bồi thường nên để chủ cơ sở hoặc người được uỷ quyền làm, có thể cần ý kiến luật sư hoặc bên bảo hiểm; nhân viên ca không hứa hẹn gì.

Trong tuần sau sự cố, quản lý đọc lại sổ, kiểm xem việc khắc phục đã làm chưa, rồi cập nhật SOP nếu phát hiện điều chưa ổn — ví dụ nhân viên không biết hộp sơ cứu ở đâu, hay người gọi 115 không nhớ địa chỉ chính xác của cơ sở. Một mẹo nhỏ: in địa chỉ đầy đủ kèm mốc dễ tìm ngay trên tờ số khẩn cấp dán ở quầy.

Câu hỏi thường gặp

Khách ngã nhưng nói không sao, có cần ghi sổ không?

Nên ghi. Nhiều chấn thương chỉ rõ vài giờ sau. Ghi ngắn: giờ, chỗ, chuyện gì, khách nói gì, đã làm gì. Nếu sau đó khách quay lại trao đổi, sổ giúp cả hai bên nhớ đúng sự việc.

Nhân viên không biết sơ cứu thì làm gì khi chờ 115?

Ở cạnh người bị thương, trấn an, giữ ấm, không di chuyển họ nếu nghi chấn thương cổ hay lưng, không cho ăn uống. Làm theo hướng dẫn của người trực 115 qua điện thoại. Đó đã là phần giúp quan trọng.

Có nên tự chở người bị thương đi viện thay vì gọi 115?

Với trường hợp nặng hay chưa rõ, gọi 115 an toàn hơn vì nhân viên y tế đánh giá và xử trí ngay trên xe. Với vết thương nhỏ, người bị thương tỉnh táo, tự đi được và muốn tự đi khám, tôn trọng lựa chọn của họ và ghi vào sổ.

Có được chụp ảnh hiện trường không?

Chụp hiện trường như sàn, bậc thềm, vật gây thương tích để phục vụ ghi chép và khắc phục là hợp lý. Không chụp người bị thương khi họ không đồng ý, không đăng lên mạng, chỉ lưu ở nơi quản lý được xem.

Khách có biểu hiện dị ứng sau khi ăn thì làm gì?

Dừng món đang ăn, hỏi khách có tiền sử dị ứng và có thuốc riêng không. Khó thở, sưng môi lưỡi, choáng là dấu hiệu cần gọi 115 ngay. Giữ lại phần món ăn và ghi thành phần món vào sổ để nhân viên y tế hỏi tới.

Sổ sự cố có phải là biên bản pháp lý không?

Không. Đó là ghi chép nội bộ để quản lý và cải thiện. Nếu sự việc cần lập biên bản theo quy định, hoặc có tranh chấp bồi thường, hãy hỏi luật sư, bên bảo hiểm hoặc cơ quan chức năng về cách làm đúng.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138